قسمت چهارم

م‌کاری تیروئید: افتراق اولیه و سنترال، کلینیکال و ساب‌کلینیکال در این ویدیو، الگوریتم کامل تشخیص کم‌کاری تیروئید با تمرکز بر افتراق بین هایپوتیروئیدی اولیه و سنترال (ثانویه) ارائه می‌شود. علاوه بر عدد مرزی TSH (نیم تا ۵ نرمال، بالای ۵ غیرنرمال)، معیارهای کلینیکال و ساب‌کلینیکال، و نحوه اقدام درمانی توضیح داده شده‌اند. مثال‌های پرینترنی و ارتقایی برای تثبیت مطالب همراه با نکات ظریف مثل نقش پرولاکتین، اهمیت بررسی سایر محورهای هیپوفیز، و شرایط ویژه مثل خونریزی زایمانی آورده شده‌اند. موضوعاتی که در این ویدیو به آن‌ها پرداخته می‌شود: محدوده نرمال TSH (0.5 تا 5) و معنی 5 تا 10 در افتراق اولیّه از سنترال تعریف هایپوتیروئیدی کلینیکال (TSH ↑ ، Free T4 ↓) و ساب‌کلینیکال (TSH ↑ ، Free T4 نرمال) معیار 10: بیشتر یا مساوی 10 + T4 پایین → هایپوتیروئیدی اولیه بین 5 تا 10 + T4 پایین → هایپوتیروئیدی سنترال (ثانویه) انواع الگویی سنترال: همه هورمون‌ها پایین (TSH، Free T4، Total T4) TSH نرمال یا پایین + Free T4 پایین TSH بین 5–10 + Free T4 پایین ارتباط پرولاکتین بالا با کم‌کاری تیروئید و نقش افتراق از علل دارویی اقدامات بعدی در سنترال: بررسی تمامی محورهای هیپوفیز-هیپوتالاموس (IGF-1، ACTH، کورتیزول، و غیره) علائم برجسته کم‌کاری تیروئید: خستگی، عدم تحمل به سرما، ادم زیرپوستی (مایکسدم)، خشکی پوست، ریزش موی گوشه ابرو، یبوست، چاقی، اختلالات قاعدگی، ناباروری مثال‌های سوالی: خونریزی شدید زایمانی با TSH پایین و T4 پایین (سندرم شیهان)، سناریوهای با TSH بین 5 تا 10 و Free T4 پایین (سنترال)، و موارد با TSH بالا ≥10 (اولیه) این ویدیو مناسب چه کسانی است؟ دانشجویان پزشکی که باید افتراق دقیق اولیه و سنترال را مسلط شوند رزیدنت‌های داخلی برای پاسخ سریع به سوالات الگوریتمی کم‌کاری تیروئید پزشکان عمومی که تصمیم‌گیری درمان و تشخیص دقیق را بر اساس نتایج آزمایش انجام می‌دهند چرا برای آزمون رزیدنتی مهم است؟ بخش قابل توجهی از سوالات آزمون بر مرز بین TSH 5–10 و TSH≥10 تمرکز دارد و نیازمند تشخیص صحیح اولیه یا سنترال است. تسلط به تعریف کلینیکال و ساب‌کلینیکال، دانستن الگوهای آزمایشگاهی سنترال، و انجام اقدامات بعدی محور هیپوفیز، باعث می‌شود داوطلب بتواند سناریوهای ترکیبی و پرتکرار را با اطمینان پاسخ دهد و نمره مبحث غدد را حفظ کند.